Çanakkale Savaşı’nın Tarihi, Nedenleri ve Sonuçları

20. yüzyılın başında Avrupa devletleri sömürgeleşme ve silahlanma yarışına girmişlerdi. Sanayileşmede büyük ilerleme kaydeden Avrupa devletleri ürettikleri ürünlere pazar bulabilmek ve hammadde sağlayabilmek için yeni sömürge arayışındaydılar. Osmanlı İmparatorluğu ise henüz iki büyük savaştan çıkmış, Trablusgarp ve Balkan savaşlarını kaybetmiş, ordusu ve maliyesi kötü bir vaziyet almıştı.

İktidarda olan İttihat ve Terakki Partisi kaybedilen toprakları yeniden almak ve çıkacak muhtemel bir Dünya harbinde kazanan tarafta olmak için arayışlar içindeydi. Avusturya arşidükü ve eşinin bir Sırp milliyetçisi tarafından öldürülmesi fitili ateşleyen olay olmuştur. Kısa süre içerisinde Avrupa devletleri birbirlerine savaş ilan ederek Dünya Savaşı’nı başlatmışlardır.

Akdeniz’de İngiliz donanmasından kaçan iki Alman savaş gemisi Çanakkale Boğazı’nı geçerek Osmanlı’ya sığınmışlardır. Gemilerin kendilerine teslim edilmesini isteyen İngilizlere cevap olarak gemilerin Osmanlı tarafından satın alındığı bildirilmiştir. Türk sancağı çekilen gemilerin Karadeniz’e açılıp Rus limanlarını bombalaması sonucu Osmanlı Devleti kendisini 1.Dünya Savaşı’nın içinde bulmuştur. Osmanlı bu savaşta birçok cephede mücadele etmek zorunda kalmıştır.

Çanakkale Cephesi ’de bunlardan bir tanesidir. 1915 yılında Osmanlı Devleti’nin başkentini işgal edip direk savaş dışı kalmasını sağlamak ve savaşı erkenden bitirmek amacıyla Çanakkale’ye önce donanmaları daha sonra da asker çıkartmalarıyla açılan cephede büyük mücadele olmuştur. İtilaf devletleri donanması o zamana kadar eşi benzeri görülmemiş bir şekilde Çanakkale’yi bombardıman altına almışlardı. Osmanlı topçu bataryalarından yapılan zayıf ama isabetli atışlar sonucu birçok itilaf devleti gemisi batırılmış ya da ağır hasar verilmiştir.

Çanakkale’yi deniz yoluyla geçemeyeceklerini anlayan İtilaf Devletleri karaya asker çıkartarak savaşı kazanmaya çalışmışlardır. Ancak karşılaştıkları savunma anlayışı tarihe altın harflerle “Çanakkale Geçilmez” yazdıracaktı. Anafartalar’da, Conkbayırı’nda, Seddülbahir’de gösterilen kahramanlık örneği İtilaf devletlerinin dahi takdirini kazanmıştır. Yaklaşık bir sene süren Çanakkale Savaşı bir sabah itilaf devletlerinin askerlerinin siperlerini boşaltıp gemilere binip çekip gitmeleriyle sona ermiştir.

Savaş Dünya tarihinin gördüğü en kanlı savaşlardan biri olmuştur. Osmanlı Devleti’nin 250 bin şehit verdiği bu savaşta, itilaf devletlerinin kaybı da yaklaşık 247 bin olmuştur. Dişe diş kora kor geçen siper mücadeleleri şarkılara, türkülere konu olmuştur. Savaş da Osmanlı’ya karşı savaştırılmak üzere Avustralya ve Yeni Zelanda’dan getirilen kısaca Anzak askerleri denilen birçok asker hayatını kaybetmiştir. Onların anısına bugün çıkartma yapılan koylardan birine Anzak Koyu ismi verilmiştir. Her yıl düzenli olarak yapılan Çanakkale Zaferi kutlamalarına binlerce km uzaktan gelen Anzak askerlerinin torunları da katılmaktadır.

2 thoughts on “Çanakkale Savaşı’nın Tarihi, Nedenleri ve Sonuçları

  1. bu günde eski senaryo nun devamı gündemde ama öyle kolay lokma olmadıgımızı gecmişde gördüler geldikleri gibi giderler yada ab alırllar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.